To ρέμα Ποδονίφτη είναι χείμαρρος που πηγάζει από τις νοτιοδυτικές πηγές του Πεντελικού Όρους, κατέρχεται από το Πάτημα στο Χαλάνδρι από την Οδό Δουκίσσης Πλακεντίας και από εκεί στη Φιλοθέη. Συμβάλλει με το Ρέμα Πολυδρόσου και συνεχίζει από την Οδό Καποδιστρίου προς την Καλογρέζα, τα Πατήσια και τη Νέα Φιλαδέλφεια, όπου χύνεται στον Κηφισό ποταμό μαζί με τα ποικίλα ρέματα που κατεβαίνουν από τις Αχαρνές. Μεγάλο τμήμα του ρέματος έχει καλυφθεί από το σχέδιο πόλης και είναι υπόγειο, ενώ οι περιοχές που διατρέχει αποτελούν σημεία απαράμιλλης περιβαλλοντικής ομορφιάς.

Μια βουτιά στην ιστορία του ρέματος Ποδονίφτη!

Ετυμολογικά, η ονομασία “Ποδονίφτης” προέρχεται από τα συνθετικά “πους” (πόδι) + “νίπτω=τρίβω, πλένω” που σημαίνει “πλένω τα πόδια μου”. Η ονομασία του στο γεγονός ότι πριν να κατασκευασθεί η γέφυρα στη διασταύρωση με την Αχαρνών, οι διαβάτες έπρεπε να βρέξουν τα πόδια τους στα λίγα νερά του ποταμού προκειμένου να περάσουν απέναντι.

Ανάλογα με την περιοχή που διατρέχει, το ρέμα Ποδονίφτη παίρνει και τις αντίστοιχες ονομασίες όπως ρεματιά Χαλανδρίου, ποταμός Καλαμάς (σύνορα Φιλοθέης-Χαλανδρίου) και ρέμα του Γκούμα (σύνορα Φιλοθέης –Νέας Ιωνίας).

Το ρέμα ξεκινούσε κοντά στην μονή Πεντέλης, αλλά σήμερα η πηγή του έχει στερέψει. Στη συνέχεια,  κατευθύνεται προς το Χαλάνδρι όπου και ενώνεται με τα νερά ενός μικρού παραπόταμου, που ξεκινάει από την περιοχή της «Δούκισσας της Πλακεντίας». Σε αυτή την περιοχή, η κοίτη του ρέματος είναι μικρή και μπαζωμένη. Πιο κάτω έχει σκεπαστεί από ένα δρόμο ενώ η πορεία του κοντά στο Νομισματοκοπείο και ως τη λεωφόρο Κηφισίας είναι υπόγεια. Στη Νέα Ιωνία, το ποτάμι έχει πια γίνει δρόμος.

Οι μόνες περιοχές, στις οποίες το ρέμα διατηρεί το φυσικό του κάλλος είναι αυτές της Φιλοθέης και της Νέα Χαλκηδόνας. Ιδιαίτερα στη Νέα Χαλκηδόνα, το ρέμα του Ποδονίφτη είναι περιτριγυρισμένο από λεύκες, πλατάνια, πεύκα, καλαμιές, ευκάλυπτους και πικροδάφνες. Κατά τους χειμερινούς μήνες, τα νερά του Ποδονίφτη διατηρούνται θερμά κι έτσι η ζωή του ρέματος συνεχίζει ανενόχλητη.


Το ακάλυπτο τμήμα του Ποδονίφτη, από τη Λ. Κηφισίας ως το Γυμναστήριο, αποτελεί μια πραγματική όαση και περιλαμβάνεται στα «ιδιαιτέρου περιβαλλοντικού ενδιαφέροντος και μέγιστης οικολογικής αξίας» ρέματα που χαρακτηρίστηκαν με την απόφαση 9173/1642/3.3.1993 του υφυπουργού ΠΕΧΩΔΕ (ΦΕΚ 281/Δ/1993). 

Το ρέμα, κατά την περίοδο του καλοκαιριού, διατηρεί λίγο νερό επιφανειακά αλλά και αρκετή υγρασία στο υπέδαφος, όπως φαίνεται από το γεγονός ότι η βλάστηση διατηρείται ζωηρή και πυκνή και κατά τους ξηρούς και θερμούς μήνες. 

Η παρουσία του ρέματος αποτελούσε πάντα σύμβολο αισθητικής και αναψυχής για τη Φιλοθέη, όπως άλλωστε και όλα τα άλλα σημεία αναφοράς προς αυτήν. Τα γεωχημικά δεδομένα στο Ρέμα της Φιλοθέης δείχνουν ότι η διατήρηση της κοίτης στη φυσική της μορφή έχει πολλαπλά περιβαλλοντικά οφέλη ως προς τη διατήρηση των συγκεντρώσεων των χημικών παραμέτρων στο νερό και το ίζημα σε φυσιολογικά επίπεδα. Η διατήρηση αυτή αποτελεί τη βάση για την ανάπτυξη ενός υγιούς οικοσυστήματος.

Είναι στο χέρι μας είναι να προστατεύσουμε αυτήν την περιβαλλοντική όαση που ομορφαίνει την περιοχή μας!